UCHWAŁA NR XLVIII/335/23
RADY POWIATU TATRZAŃSKIEGO
z dnia 28 września 2023 r.
w sprawie przyjęcia do realizacji „Powiatowego Programu Przeciwdziałania Przemocy Domowej oraz
Ochrony Osób Doznających Przemocy Domowej w Powiecie Tatrzańskim na lata 2023 – 2028”
Na podstawie art. 6 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu przemocy domowej
(Dz. U. z 2021r. r., poz. 1249 z późn. zm.) w związku z art. 12 pkt 11, art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca
1998 roku o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2022r., poz. 1526 z póź.zm.) RADA POWIATU
TATRZAŃSKIEGO uchwala, co następuje:
§ 1.
Przyjmuje się do realizacji „Powiatowy Program Przeciwdziałania Przemocy Domowej oraz Ochrony
Osób Doznających Przemocy Domowej w Powiecie Tatrzańskim na lata 2023 - 2028” stanowiący
załącznik do niniejszej Uchwały.
§ 2.
Wykonanie Uchwały powierza się Zarządowi Powiatu Tatrzańskiego
§ 3.
Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia i podlega ogłoszeniu na tablicy ogłoszeń Starostwa
Powiatowego w Zakopanem oraz na tablicach ogłoszeń Urzędów Gmin wchodzących w skład Powiatu.
Przewodniczący Rady
Powiatu Tatrzańskiego
mgr inż. Edward Tybor
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 1
2
Załącznik
do Uchwały Nr XLVIII/335/23
Rady Powiatu Tatrzańskiego
z dnia 28 września 2023 roku
Powiatowy Program Przeciwdziałania
Przemocy Domowej oraz Ochrony Osób
Doznających Przemocy Domowej
w Powiecie Tatrzańskim
na lata 2023 – 2028
Zakopane 2023
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 1
3
Wprowadzenie ......................................................................................................................... 3
Zasoby instytucjonalne powiatu ........................................................................................... 5
Występowanie zjawiska przemocy w rodzinie w powiecie ............................................ 12
Działania na rzecz przeciwdziałania przemocy w rodzinie .............................................. 13
Realizacja programu ..............................................................................................................14
Źródła finansowania ................................................................................................................ 14
Realizatorzy programu ...................................................................................................... 15
Termin realizacji ............................................................................................................... .....15
Monitoring i ewaluacja ........................................................................................................... 15
Program korekcyjno – edukacyjny dla osób stosujących przemoc
domową................................................................................................................................... 17
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 2
4
WPROWADZENIE
Zapowiedzią konieczności wprowadzenia daleko idących zmian prawnych
w przeciwdziałaniu przemocy była ratyfikacja przez Polskę w 2015r. Konwencji Rady Europy
o przeciwdziałaniu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej.
Tak ukształtowany system funkcjonował bez większych modyfikacji do 2020r., kiedy
od 30 listopada zaczęły obowiązywać wydawane przez Policję i Żandarmerię Wojskową
czternastodniowe nakazy opuszczenia miejsca zamieszkania nakładane na osoby stosujące
przemoc.
Obecnie wprowadzone w 2023r. zmiany są dużą modyfikacją prawa przeciwdziałania
przemocy domowej od 2010r.- począwszy od zmiany nazewnictwa ( przemoc w rodzinie
zamieniona na przemoc domową ) i skreślenia preambuły z ustawy, poprzez zmianę definicji
przemocy oraz wprowadzenie nowych definicji osoby doznającej przemocy domowej i osoby
stosującej przemoc domową, aż po nadanie zespołom interdyscyplinarnym uprawnienia do
kierowania osób stosujących przemoc domową do programów korekcyjno- edukacyjnych lub
psychologiczno- terapeutycznych.
Równolegle rozszerzono uprawnienia Policji i Żandarmerii Wojskowej w zakresie
zapewnienia osobom doznającym przemocy domowej bezpieczeństwa poprzez zastosowanie
czternasto-dniowego zakazu kontaktu i zakazu zbliżania się do osoby doznającej przemocy
domowej oraz zakazu przebywania w określonych miejscach przez osobę stosującą przemoc
domową.
Przemoc domowa określana jest, jako jednorazowe albo powtarzające się umyślne
działanie lub zaniechanie, wykorzystujące przewagę fizyczną, psychiczną lub
ekonomiczną, naruszające prawa lub dobra osobiste osoby doznającej przemocy
domowej, w szczególności:
a) narażające tę osobę na niebezpieczeństwo utraty życia, zdrowia lub mienia,
b) naruszające jej godność, nietykalność cielesną lub wolność, w tym seksualną,
c) powodujące szkody na jej zdrowiu fizycznym lub psychicznym, wywołujące u tej osoby
cierpienie lub krzywdę,
d) ograniczające lub pozbawiające tę osobę dostępu do środków
finansowych lub możliwości podjęcia pracy lub uzyskania samodzielności finansowej,
e) istotnie naruszające prywatność tej osoby lub wzbudzające u niej poczucie zagrożenia,
poniżenia lub udręczenia, w tym podejmowane za pomocą środków komunikacji
elektronicznej;
Ustawodawca także wskazał, że przez osobę doznającą przemocy domowej - należy
rozumieć:
a) małżonka, także w przypadku gdy małżeństwo ustało lub zostało unieważnione, oraz jego
wstępnych, zstępnych, rodzeństwo i ich małżonków,
b) wstępnych i zstępnych oraz ich małżonków,
c) rodzeństwo oraz ich wstępnych, zstępnych i ich małżonków,
d) osobę pozostającą w stosunku przysposobienia i jej małżonka oraz ich
wstępnych, zstępnych, rodzeństwo i ich małżonków,
e) osobę pozostającą obecnie lub w przeszłości we wspólnym pożyciu oraz
jej wstępnych, zstępnych, rodzeństwo i ich małżonków,
f) osobę wspólnie zamieszkującą i gospodarującą oraz jej wstępnych,
zstępnych, rodzeństwo i ich małżonków,
g) osobę pozostającą obecnie lub w przeszłości w trwałej relacji uczuciowej
lub fizycznej niezależnie od wspólnego zamieszkiwania i gospodarowania,
h) małoletniego- wobec których jest stosowana przemoc domowa.
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 3
5
Niezwykle ważny jest także zapis ustawodawcy dotyczący , że przez osobę doznającą
przemocy domowej należy także rozumieć małoletniego będącego świadkiem przemocy
domowej wobec osób, o których mowa wyżej.
Z kolei według ustawodawcy przez osobę stosująca przemoc domową - należy rozumieć
pełnoletniego, który dopuszcza się przemocy domowej wobec ww. osób.
Opracowanie powiatowego programu przeciwdziałania przemocy w rodzinie i ochrony ofiar
przemocy w rodzinie jest wykonaniem nałożonego na powiat obowiązku wynikającego z art.6
ust. 3 pkt.1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie.
Program określa kompleksowe działania skierowane zarówno na profilaktykę przeciwdziałania
przemocy, jak również na ochronę ofiar przemocy, i edukację sprawców stosujących przemoc.
Zaplanowane w programie działania są kontynuacją szeregu czynności, które podjęto
w ramach realizacji wcześniej uchwalonego „Powiatowego programu przeciwdziałania
przemocy w rodzinie i ochrony ofiar przemocy w rodzinie na lata 2017- 2022”.
Obecny program określa cztery zakresy podstawowych działań skierowanych do różnych grup
odbiorców:
1) uprzedzające: informacyjne, edukacyjne, kierowane do ogółu mieszkańców powiatu
tatrzańskiego, a także do osób pracujących z ofiarami i sprawcami przemocy domowej;
2) interwencyjne: opiekuńcze i terapeutyczne, kierowane do ofiar przemocy domowej oraz
pouczające i izolujące, kierowane do osób stosujących przemoc domową;
3) wspierające: psychologiczne, pedagogiczne, terapeutyczne i inne, kierowane do osób
doznających przemocy domowej;
4) korekcyjno – edukacyjne, kierowane do osób stosujących przemoc domową.
Zaplanowane działania są spójne z wyznaczonymi kierunkami w dokumentach strategicznych
zarówno krajowych jak i unijnych.
Są powołane instytucje, które ustawowo są zobligowane do walki z szerzącą się przemocą:
- Sądy Rodzinne
- Kuratorzy Sądowi
- Prokuratura
- Policja
- Instytucje Pomocy Społecznej
- Rzecznik Praw Obywatelskich
- Rzecznik Praw Dziecka
Istnieją również organizacje kościelne, które dostrzegają konieczność zapewnienia
ochrony każdego człowieka, a w szczególności dzieci, przez przemocą, okrucieństwem,
wyzyskiem i demoralizacją. Działają z potrzeby serca po chrześcijańsku, dając wsparcie
potrzebującym pomocy i opieki.
Zasoby instytucjonalne powiatu
Na poziomie gmin działania związane ze wsparciem osób uwikłanych w przemoc domową,
w formie bardzo zróżnicowanej wykonują ośrodki pomocy społecznej, które zgodnie z art.7
pkt. 7 ustawy o pomocy społecznej są zobowiązane do udzielania pomocy osobom oraz ich
rodzinom w szczególności z powodu przemocy w rodzinie.
Na terenie Powiatu tatrzańskiego są to:
1. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Zakopanem
34-500 Zakopane, ul. Jagiellońska 7 tel.18 20 147 33
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 4
6
2. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Kościelisku
34-511 Kościelisko, ul. Nędzy- Kubińca 140 tel. 18 20 702 00
3. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Poroninie
34-520 Poronin, ul. Piłsudskiego 15 tel. 18 20 740 05
4. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Białym Dunajcu
34-425 Biały Dunajec, ul. Jana Pawła II 812 tel. 18 2079512
5. Ośrodek Pomocy Społecznej w Bukowinie Tatrzańskiej
34-530 Bukowina Tatrzańska, ul. Długa 144 tal. 18 20 771 10
W Powiecie Tatrzańskim działa Tatrzański Ośrodek Interwencji Kryzysowej i Wsparcie Osób
Doznających Przemocy Domowej gdzie udzielana jest pomoc psychologiczna, polegająca na
działaniu doraźnym, krótkoterminowym zmierzającym do natychmiastowej pomocy osobom
znajdującym się w kryzysie. Do TOIKiWODPD zgłaszają się osoby z problemami
małżeńskimi, wychowawczymi, z powodu straty bliskiej osoby, prób samobójczych ale także
i występowania przemocy w rodzinie.
Skuteczne działania na rzecz przeciwdziałania przemocy mają charakter interdyscyplinarny
a zatem za realizację tych działań odpowiada wiele resortów i urzędów - każdy w zakresie
swoich właściwości.
1. W zakresie interwencyjnym:
. zapewnienie schronienia na okres do 3 miesięcy,
. ochronę ofiar przemocy w rodzinie przed osobą stosującą przemoc,
. udzielenie natychmiastowej pomocy psychologicznej i wsparcia,
. rozpoznanie sytuacji ofiary przemocy w rodzinie i opracowanie planu pomocy,
. wspieranie w przezwyciężaniu sytuacji kryzysowej.
2. W zakresie bytowym:
. zapewnienie całodobowego pobytu do 3 miesięcy,
. zapewnienie wyżywienia i niezbędnych środków higieny osobistej.
3. W zakresie terapeutyczno-wspomagającym:
. udzielanie poradnictwa psychologicznego, pedagogicznego, socjalnego, prawnego,
. prowadzenie grupy wsparcia i grupy terapeutycznej dla ofiar przemocy w rodzinie,
. opracowanie diagnozy rodziny i indywidualnego planu pomocy,
. przeprowadzenie diagnozy sytuacji dzieci, udzielanie wsparcia psychologicznego oraz
specjalistycznej pomocy socjoterapeutycznej i terapeutycznej, konsultacje
wychowawcze.
4. W zakresie pracy ze sprawcą przemocy – realizacja programu korekcyjno-edukacyjnego,
w tym:
. opracowanie planu pracy ze sprawcą przemocy;
. uświadomienie osobie stosującej przemoc faktu jej istnienia oraz pomocy w nabyciu;
. umiejętności kontroli zachowania;
. zapoznanie z procesem powstawania mechanizmów prowadzących do użycia
przemocy;
. przekazanie wiedzy i umiejętności w zakresie wychowania dzieci bez stosowania
przemocy;
. próba powstrzymania sprawcy przemocy przed jej dalszym stosowaniem w rodzinie.
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 5
7
Sąd Rejonowy w Zakopanem
34-500 Zakopane, ul. Gimnazjalna 13, tel. 18 20 246 00
Postępowania sądowe w sprawach rodzinnych i nieletnich, pozbawienie i ograniczanie władzy
rodzicielskiej, ustalanie sytuacji prawnej dziecka.
Prokuratura Rejonowa w Zakopanem
34-500 Zakopane, ul Gimnazjalna 13b, tel. 18 20 247 29
Do zadań prokuratury należy m.in.: przyjęcie zgłoszenia o podejrzeniu popełnienia
przestępstwa, prowadzenie i nadzorowanie postępowań przygotowawczych, występowanie w
roli oskarżyciela publicznego przed sądem, zatrzymanie podejrzanego o popełnienie
przestępstwa, współpraca z innymi organami państwowymi, organizacjami społecznymi
w zakresie zapobiegania przestępczości prokurator może wchodzić w skład zespołu
interdyscyplinarnego powołanego przez wójta, burmistrza lub prezydenta miasta, a także
tworzonych przez zespół grup roboczych.
Osoby pokrzywdzone na skutek przemocy w rodzinie, a także świadkowie, mogą złożyć
w prokuraturze bądź na policji zawiadomienie o przestępstwie ściganym w trybie publiczno -
skargowym lub wniosek o ściganie przestępstwa (dotyczy to przestępstw ściganych na wniosek
osoby pokrzywdzonej). W przypadku uzasadnionego podejrzenia, że popełniono przestępstwo
prokuratura wspólnie z Policją ma obowiązek: wszcząć postępowanie przygotowawcze w celu
ustalenia czy został popełniony czyn zabroniony i czy stanowi on przestępstwo, wyjaśnić
okoliczności sprawy, ustalić osoby pokrzywdzone i rozmiary szkody, zebrać, zabezpieczyć i w
niezbędnym zakresie utrwalić dowody dla sądu, wykryć i w razie potrzeby ująć sprawcę, w
uzasadnionym przypadku na wniosek Policji (taki wniosek musi być rozpatrzony w ciągu 48
godzin od zatrzymania podejrzanego) lub z urzędu może zastosować środek zapobiegawczy
wobec osoby, której co najmniej wydano postanowienie o przedstawieniu zarzutu popełnienia
przestępstwa z użyciem przemocy na szkodę osoby wspólnie zamieszkującej polegający na
nakazaniu opuszczenia lokalu mieszkalnego zajmowanego wspólnie z pokrzywdzonym, jeżeli
zachodzi uzasadniona obawa, że podejrzany ponownie popełni przestępstwo z użyciem
przemocy wobec tej osoby, zwłaszcza gdy popełnieniem takiego przestępstwa groził. Środek
ten stosuje się na okres nie dłuższy niż 3 miesiące, może na wniosek oskarżonego wskazać
miejsce pobytu w placówkach zapewniających miejsca noclegowe (z wykluczeniem placówek
dla ofiar przemocy w rodzinie) prokurator może wnioskować do sądu pierwszej instancji
właściwego do rozpoznania sprawy o przedłużenie stosowania nakazu opuszczenia lokalu na
dalsze okresy nie dłuższe niż 3 miesiące, w sytuacji gdy nie ustały powody zastosowania w/w
nakazu w zależności od oceny zebranego materiału dowodowego postępowanie może
zakończyć się skierowaniem aktu oskarżenia do sądu, umorzeniem dochodzenia lub
kierowanym do sądu wnioskiem o warunkowe umorzenie postępowania karnego.
Komenda Powiatowa Policji w Zakopanem
34-500 Zakopane, ul. Jagiellońska 32, tal. 478 347 400
Do podstawowych zadań Policji należy m.in.:
- ochrona życia i zdrowia ludzi oraz mienia przed bezprawnymi zamachami naruszającymi te
dobra;
- inicjowanie i organizowanie działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw
i wykroczeń oraz zjawiskom kryminogennym i współdziałanie w tym zakresie z organami
państwowymi, samorządowymi i organizacjami pozarządowymi;
- wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców.
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 6
8
Działania chroniące ofiary przemocy domowej podejmowane przez policję zgodnie
z obowiązującym prawem:
• interwencja w sytuacji uzyskania zgłoszenia o przemocy w rodzinie, uruchomienie procedury
„Niebieskiej Karty”;
• sporządzenie dokładnego opisu zdarzenia (notatka urzędowa);
• zatrzymanie sprawców przemocy domowej stwarzających w sposób oczywisty
zagrożenie dla życia bądź zdrowia ofiar, a także mienia;
• wszczęcie postępowania przygotowawczego przeciwko sprawcy przemocy w przypadku
zgłoszenia lub stwierdzenia popełnienia przestępstwa;
• zabezpieczenie dowodów popełnienia przestępstwa;
• podjęcie działań prewencyjnych wobec sprawcy przemocy;
• udzielenie informacji ofiarom o możliwości uzyskania pomocy.
Osoby wzywające policję mają prawo do:
• uzyskania od policjantów zapewnienia bezpieczeństwa;
• uzyskania informacji, kto przyjechał na wezwanie - numer identyfikacyjny policjantów,
nazwa i siedziba jednostki;
• wykorzystania dokumentacji interwencji policyjnej jako dowodów w sprawie karnej przeciw
sprawcy przemocy;
• zgłoszenia interweniujących policjantów na świadków w sprawie sądowej.
Poradnia Psychologiczno- Pedagogiczna w Zakopanem
34-500 Zakopane, ul. Chramcówki 19a, tel. 18 20 639 73
Poradnictwo rodzinne, zawodowe, psychologiczne, pedagogiczne, logopedyczne.
Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych
34-500 Zakopane, ul. Słoneczna 3, tel. 18 20 623 65
Placówki ochrony zdrowia działające na terenie Powiatu Tatrzańskiego
Oprócz udzielania pomocy medycznej przez pracowników Ochrony Zdrowia, istotne jest:
• rozpoznanie przez nich sygnałów świadczących o występowaniu przemocy, szczególnie
gdy ofiary bądź świadkowie próbują to ukryć;
• poinformowanie ofiar o możliwościach szukania pomocy;
• w sytuacjach dotyczących dzieci – zwrócenie się do sądu rodzinnego z prośbą o wgląd
w sytuację rodziny;
• wystawienie na prośbę poszkodowanych bezpłatnego specjalnego zaświadczenia
o przyczynach i rodzaju uszkodzeń ciała związanych z użyciem przemocy w rodzinie;
• uruchomienie procedury „Niebieskiej Karty” przewidzianej dla przedstawicieli
ochrony zdrowia, w związku z uzasadnionym podejrzeniem zaistnienia przemocy
w rodzinie, procedowanej zgodnie z art. 51 Konstytucji R P;
• w przypadku stwierdzenia takiej konieczności lub na prośbę poszkodowanych,
powiadomienie innych służb, np. pomocy społecznej, policji, gminnej komisji
rozwiązywania problemów alkoholowych;
• w przypadku stwierdzenia lub podejrzenia podczas badania popełnienia przestępstwa
(ślady ciężkiego uszkodzenia ciała, podejrzanych oparzeń, wykorzystania seksualnego)
powiadomienie organów ścigania;
• ponadto przedstawiciele ochrony zdrowia wchodzą w skład zespołu interdyscyplinarnego
powołanego przez wójta, burmistrza, a także tworzonych przez zespół grup roboczych.
Placówki Oświatowe działające na terenie Powiatu Tatrzańskiego
Przedstawiciele placówek oświatowych mają kompetencje, aby:
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 7
9
• rozpoznać sygnały świadczące o doznawaniu przez dziecko form krzywdzenia,
zaniedbania;
• utrzymywać kontakt z rodziną dziecka;
• wystąpić do sądu o wgląd w sytuację rodziny, powiadomić policję lub prokuraturę
o podejrzeniu popełnienia przestępstwa;
• udzielić wsparcia;
• skierować do specjalistycznej placówki, poradni psychologiczno-pedagogicznej;
• monitorować sytuację dziecka i rodziny, współpracując z innymi służbami i instytucjami
działającymi na rzecz dziecka i rodziny ;
• uruchomić procedurę „Niebieskiej Karty” przewidzianej dla przedstawicieli oświaty
w związku z uzasadnionym podejrzeniem zaistnienia przemocy w rodzinie;
• wchodzić w skład zespołu interdyscyplinarnego powołanego przez wójta, burmistrza,
a także tworzonych przez zespół grup roboczych.
Mapa pomocy rodzinie - z Powiatu Tatrzańskiego - uwikłanej w przemoc.
Mapa pomocy
rodzinie uwikłanej
w przemoc
Specjalistyczny
Ośrodek Wsparcia
dla Ofiar Przemocy
w Rodzinie
Niebieski Pokój
Ośrodki
Pomocy
Społecznej
Powiatowe
Centrum Pomocy
Rodzinie
Gminne Komisje
Rozwiązywania
Problemów
Alkoholowych
Poradnia Terapii
Uzależnienia od Alkoholu,
Narkotyków i
Współuzależnienia w
Zakopanem
Punkt
Konsultacyjny
dla Osób
Uzależnionych
w Zakopanem
Poradnia
Psychologiczno
-Pedagogiczna
Szkoły
Kościół
Ośrodki
Zdrowia
Prokuratura
Sąd
Policja
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 8
10
Występowanie zjawiska przemocy w rodzinie w Powiecie Tatrzańskim
Charakterystyka powiatu- diagnoza środowiska wykaz potrzeb
Skala zjawiska przemocy w powiecie tatrzańskim według danych uzyskanych od służb
działających na rzecz przeciwdziałania przemocy
Lata 2021 2022
Instytucje pomocowe Ilość osób
Specjalistyczny Ośrodek Wsparcia
dla Ofiar Przemocy w Rodzinie w
Zakopanem
42 37
Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej
w Zakopanem
48 39
Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej
w Białym Dunajcu
14 13
Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej
w Kościelisku
14 18
Ośrodek Pomocy Społecznej w
Bukowinie Tatrzańskiej
61 51
Ośrodek Pomocy Społecznej w
Poroninie
56 54
Tabela 1. Liczba osób korzystających z pomocy z powodu doświadczania przemocy domowej
Lata 2021 2022
Ilość osób
Liczba interwencji policji domowych 830 913
Liczba interwencji policji domowych
dotyczących przemocy w rodzinie
„Niebieskiej Karty”
53 48
Tabela 2. Dane statystyczne Komendy Powiatowej Policji w Zakopanem
Lata 2021 2022
Ilość spraw toczących się przed
Wydziałem Karnym Sądu
Rejonowego w Zakopanem
33 26
Ilość prawomocnych orzeczeń
z art. 207 kk
17 14
Tabela 3. Dane Sądu Rejonowego w Zakopanem
Lata 2021 2022
Ilość postępowań o czym z art. 207
kk
49 40
Tabela 3. Dane Prokuratury Rejonowej w Zakopanem
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 9
11
Działania na rzecz przeciwdziałania przemocy domowej
Wszelkie cele i działania zaplanowane do realizacji w ramach niniejszego Programu mają
służyć poprawie sytuacji rodzin doznających przemocy jak i ochronie rodzin zagrożonych
przemocą. Aby efektywnie zapobiegać problemowi przemocy w rodzinie i zwalczać
zachowania przemocowe, niezbędne jest stworzenie spójnego i wielopoziomowego sytemu
pomocy osobom uwikłanym w przemoc, systemu opartego o aktywizację i rozwój zasobów
lokalnych, zwłaszcza ilości dostępnych form pomocy oraz specjalistów.
Program kierowany jest do:
a) osób dotkniętych przemocą domową, w tym: współmałżonków lub partnerów
w związkach nieformalnych, dzieci, osób starszych, osób niepełnosprawnych.
b) osób stosujących przemoc domową,
c) świadków przemocy domowej,
d) przedstawicieli podmiotów realizujących działania z zakresu przeciwdziałania przemocy
domowej.
Cel operacyjny: Zmniejszenie skali zjawiska przemocy domowej
Lp Działanie Sposób realizacji Oczekiwane rezultaty
1. Rozwój działań
profilaktycznych w
zakresie
przeciwdziałania
przemocy domowej
1. Opracowanie i propagowanie
materiałów informacyjnych, ulotek o
formach dostępnej pomocy związanej
z doznawaniem przemocy domowej.
2. Zwiększenie dostępności do zajęć
psychoedukacyjnych
udoskonalających umiejętności
wychowawcze.
3. Dostarczanie jednolitych narzędzi
wychowawczych rodzicom,
opiekunom oraz wychowawcom.
4. Edukacja dzieci i młodzieży w
zakresie sposobów radzenia sobie ze
stresem i agresją.
5. Promowanie mediacji rodzinnych
jako jednej z metod rozwiązywania
konfliktów.
6.Promowanie odpowiednich
wzorców życia rodzinnego (opartych
na wzajemnej pomocy, szacunku,
partnerstwie.
1. Spadek liczby rodzin dotkniętych
przemocą domową.
2. Zwiększenie wiedzy oraz świadomości
związanej ze zjawiskiem przemocy
domowej.
3. Spadek popularności stereotypów
narosłych wokół zjawiska przemocy
domowej.
4. Upowszechnienie wiedzy na temat
instytucji, zajmującymi się profesjonalną
pomocą osobom uwikłanym w przemoc.
5. Zmiana postaw społecznych
dotyczących przemocy domowej.
2. Prowadzenie specjalistycznych zajęć
z dziećmi i ich opiekunami w
Ośrodku zgodnie z potrzebami
wychowawczymi.
Poprawa jakości procesu
wychowawczego wśród klientek i nauka
prawidłowych postaw w pracy z dziećmi.
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 10
12
3. Praca z osobami w głębokim
kryzysie, np. z tendencjami
samobójczymi. Mobilizacja osób z
zaburzeniami psychicznymi do
włączenia się w aktywność
zawodowa i społeczną
Próba wyeliminowania myśli
samobójczych poprzez terapie i rozmowy
z psychologiem. Uruchomienie nocnych
dyżurów psychologów dla osób w
potrzebie. Praca z osobami zaburzonymi
psychicznie w cellu aktywizacji
społeczno- – zawodowej.
Cel operacyjny: Zwiększenie skuteczności działań interwencyjnych i korekcyjnych wobec
osób stosujących przemoc w rodzinie
1. Rozwój działań
skierowanych do osób
stosujących przemoc
domową
1. Realizowanie powiatowego
programu korekcyjno edukacyjnego
dla osób stosujących przemoc
domową, stanowiącego załącznik
do niniejszego programu.
1. Zwiększenie różnorodności i liczby
działań korekcyjno – edukacyjnych
wobec osób stosujących przemoc
domową.
2. Zwiększenie widocznej korelacji
między ilością zakładanych NK, a
liczbą osób stosujących przemoc, które
aktywnie korzystają z pomocy.
3. Spadek liczby rodzin, w których
interwencje muszą być podejmowane
wielokrotnie.
Realizacja programu
6.1 Źródła finansowania
Środki finansowe na działania zaplanowane w powiatowym programie przeciwdziałania
przemocy w rodzinie na lata 2023 – 2028 będą pochodzić z:
1) budżetu Powiatu Tatrzańskiego;
2) budżetu państwa w ramach dotacji na dofinansowanie zadań własnych;
3) budżetu państwa na finansowanie realizacji zadań zleconych;
4) funduszy europejskich;
5) funduszy organizacji pozarządowych;
6) innych programów i grantów.
Szczegółowe określenie wysokości planowanych środków na realizację programu nie jest
możliwe ze względu na długi okres obowiązywania dokumentu, brak długookresowych źródeł
finansowania, a także wieloletnich dokumentów finansowych określających planowane
wydatki powiatu na bieżącą działalność. Zakłada się, że cele i działania strategii będą
wyznaczały kierunki finansowania polityki społecznej powiatu i będą uwzględniane przy
konstruowaniu budżetu powiatu w kolejnych latach. Zapisy dokumentu będą również
kierunkami starań o pozyskiwanie środków zewnętrznych na finansowanie działalności
poszczególnych jednostek.
Realizatorzy programu
Realizatorami działań zdefiniowanych w powiatowym programie przeciwdziałania przemocy
w rodzinie i ochrony ofiar przemocy w rodzinie na lata 2023 – 2028
są samorząd powiatu , samorządy gmin, a w szczególności:
-Tatrzański Ośrodek Interwencji Kryzysowej i Wsparcia Osób Doznających Przemocy
Domowej w Zakopanem,
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 11
13
- Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie w Zakopanem,
- Poradnia Pedagogiczno – Psychologiczna w Zakopanem,
- Ośrodki Pomocy Społecznej z terenu Powiatu Tatrzańskiego,
- Komenda Powiatowa Policji w Zakopanem,
- Zespół Kuratorski Sądu Rejonowego w Zakopanem
- inne podmioty działające na rzecz osób doświadczających przemocy lub stosujących przemoc.
Termin realizacji
Termin realizacji działań wyznaczonych w powiatowym programie przeciwdziałania przemocy
domowej wyznaczono na lata 2023–2028. Wyznaczone cele są zaplanowane długoterminowo
i są powiązane z nowym okresem programowania na lata 2023- 2028.
W miarę posiadanych środków finansowych, jak również pozyskiwania funduszy z Unii
Europejskiej poszczególne zaplanowane działania będą realizowane sukcesywnie.
Monitoring i ewaluacja
Stały monitoring programu będzie prowadzony przez Tatrzański Ośrodek Interwencji
Kryzysowej i Wsparcia Ofiar Przemocy w Rodzinie w Zakopanem, który na bieżąco będzie
oceniał realizację programu oraz proponował zmiany i aktualizację założeń, celów
i skutecznych działań. W ramach rocznego sprawozdania z działalności Powiatowego Centrum
Pomocy Rodzinie będzie analizowany stopień realizacji programu dokonywany
z właściwymi komisjami rady powiatu.
Przedstawiony „Powiatowy program przeciwdziałania przemocy domowej oraz ochrony ofiar
przemocy domowej na lata 2023- 2028 ” jest dokumentem otwartym, co oznacza, że w miarę
potrzeb i w wyniku ewaluacji zadania w nim zawarte mogą ulegać zmianie.
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 12
14
PROGRAM
KOREKCYJNO- EDUKACYJNY
DLA OSÓB STOSUJĄCYCH PRZEMOC
DOMOWĄ
TARZAŃSKI OŚRODEK INTERWENCJI KRYZYSOWEJ
I WSPARCIA OSÓB DOZNAJĄCYCH PRZEMOCY
DOMOWEJ
ZAKOPANE
ROK 2023
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 13
15
Spis treści
WPROWADZENIE
1. CEL PROGRAMU
2. ODBIORCY I SPOSÓB REKRUTACJI
3. SPOSÓB REALIZACJI, REGUŁY UCZESTNICWA W PROGRAMIE
4. SPOSÓB OCENY EFEKTÓW PROGRAMU
5. ZAŚWIADCZENIA
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 14
16
WPROWADZENIE
Wobec osób stosujących przemoc domową stosuje się przewidziane w ustawie środki
mające na celu zapobieganie ich kontaktowaniu się z osobami doznającymi przemocy domowej
oraz programy korekcyjno-edukacyjne dla osób stosujących przemoc domową, a także
programy psychologiczno terapeutyczne dla osób stosujących przemoc domową.
Programy korekcyjno-edukacyjne dla osób stosujących przemoc domową oraz programy
psychologiczno-terapeutyczne dla osób stosujących przemoc domową mają na celu w
szczególności powstrzymanie osoby stosującej przemoc domową przed dalszym stosowaniem
przemocy oraz rozwijanie umiejętności samokontroli i rozwiązywania problemów bez
stosowania przemocy.
Programy korekcyjno-edukacyjne dla osób stosujących przemoc domową oraz programy
psychologiczno-terapeutyczne dla osób stosujących przemoc domową są realizowane w formie
spotkań indywidualnych lub grupowych i są prowadzone przez specjalistów w dziedzinie
przeciwdziałania przemocy domowej dających gwarancję wysokiej jakości usług, w tym przez
psychologów, pedagogów, terapeutów i psychoterapeutów.
Na terenie Powiatu Tatrzańskiego przeciwdziałanie przemocy obejmuje działania
skierowane zarówno do osób krzywdzonych, jak i do osób stosujących przemoc Skuteczność
działań podejmowanych wobec rodziny, w której istnieje przemoc zależy w głównej mierze od
wieloaspektowości i kompleksowości udzielanej pomocy.
Program korekcyjno edukacyjny został opracowany i był realizowany przez Tatrzański
Ośrodek Interwencji Kryzysowej i Wsparcia Ofiar Przemocy w Rodzinie (nazwa przed
22.06.2023 r.) w latach 2012- 2017. W ślad za zmianą ustawy o przeciwdziałaniu przemocy
domowej oraz w związku z:
➢ ROZPORZĄDZENIEM MINISTRA RODZINY I POLITYKI SPOŁECZNEJ W
SPRAWIE WZORU ZAŚWIADCZENIA O ZGŁOSZENIU SIĘ DO UDZIAŁU W
PROGRAMACH KOREKCYJNO-EDUKACYJNYCH DLA OSÓB STOSUJĄCYCH
PRZEMOC DOMOWĄ LUB W PROGRAMACH PSYCHOLOGICZNO-
TERAPEUTYCZNYCH DLA OSÓB STOSUJĄCYCH PRZEMOC DOMOWĄ
ORAZ WZORU ZAŚWIADCZENIA O UKOŃCZENIU TYCH PROGRAMÓW, A
TAKŻE WZORÓW POUCZEŃ W ZWIĄZKU Z UCZESTNICTWEM OSÓB
STOSUJĄCYCH PRZEMOC DOMOWĄ W TYCH PROGRAMACH z dnia 20
czerwca 2023 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 1164)
➢ ROZPORZĄDZENIEM MINISTRA RODZINY I POLITYKI SPOŁECZNEJ W
SPRAWIE PROGRAMÓW KOREKCYJNO-EDUKACYJNYCH DLA OSÓB
STOSUJĄCYCH PRZEMOC DOMOWĄ z dnia 20 czerwca 2023 r. (Dz.U. z 2023 r.
poz. 1163)
Tatrzański Ośrodek Interwencji Kryzysowej i Wsparcia Osób Doznających
Przemocy Domowej odpowiada na potrzebę w zakresie systemowego przeciwdziałania
przemocy domowej a tym samym podstawę do opracowania i realizacji programu
korekcyjno edukacyjnego wobec osób stosujących przemoc domową na bazie programu
stworzonego w latach 2012- 2017, roku a także nowych aktów prawnych.
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 15
17
CELE PROGRAMU
Głównym celem Programu jest porozumienie bez przemocy, utrwalenie wyuczonych
pozytywnych zmian u osób stosujących przemoc domową; powstrzymanie osoby
stosującej przemoc domową przed dalszym stosowaniem przemocy oraz rozwijanie
umiejętności samokontroli i rozwiązywania problemów bez stosowania przemocy, a w
konsekwencji zatrzymanie przemocy domowej, poprzez:
1) zmianę przekonań odbiorców programów korekcyjno-edukacyjnych dotyczących
stosowania przemocy domowej;
2) powstrzymanie osoby stosującej przemoc domową przed dalszym stosowaniem przemocy;
3) rozwijanie umiejętności samokontroli i współżycia, w tym bardziej efektywne radzenie sobie
z emocjami, w tym złością lub poczuciem krzywdy w sytuacjach trudnych;
4) zmniejszenie przez uczestników programu skali zachowań opartych na sile i przemocy;
5) wzrost świadomości na temat zjawiska przemocy domowej i konsekwencji jej stosowania;
6) poszerzenie katalogu zachowań osób stosujących przemoc domową o zachowania
alternatywne do krzywdzących w celu budowania relacji interpersonalnych opartych na
poszanowaniu domowników i postawie partnerskiej;
7) kształtowanie umiejętności w zakresie wychowania dzieci bez użycia przemocy domowej;
8) uznanie przez osobę stosującą przemoc domową swojej odpowiedzialności za stosowanie
przemocy;
9) uzyskanie informacji o możliwościach podejmowania działań terapeutycznych
(według Rozporządzenia dotyczącego prowadzenia programów z dnia 20 czerwca 2023 r.
(Dz.U. z 2023 r. poz. 1163)
Zakłada się następujące rezultaty programu:
➢ mniejsza liczba osób stosujących przemoc domową,
➢ wzrost świadomości stosowania przemocy przez tzw. „sprawców”
i nabycie odpowiedzialności za dokonywane czyny,
➢ nabycie postawy braku akceptacji wobec stosowania przemocy,
➢ wyeliminowanie zachowań agresywnych,
➢ nabycie przez osoby stosujące przemoc domową umiejętności samokontroli i
rozwiązywania konfliktów bez przemocy,
➢ większa świadomość problemu przemocy w społeczeństwie,
➢ większa liczba specjalistów przygotowanych do prowadzenia oddziaływań wobec
sprawców przemocy domowej;
➢ ściślejsza współpraca pomiędzy instytucjami pracującymi z osobami stosującymi
przemoc domową,
➢ sprawny system informacji o możliwościach i miejscach uzyskania pomocy.
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 16
18
ODBIORCY I SPOSÓB REKRUTACJI
Program kierowany jest przede wszystkim do osób stosujących przemoc domową i to oni
są bezpośrednimi odbiorcami działań programu. Beneficjentami pośrednimi są natomiast
instytucje i organizacje zaangażowane w przeciwdziałanie przemocy domowej oraz pracujący
w nich specjaliści, także osoby doznające przemocy domowej oraz społeczności lokalne.
Bezpośredni odbiorcy programu, czyli osoby stosujące przemoc domową stanowią grupę
niejednorodną pod wieloma względami. Różnicuje ich płeć. Mimo, iż przewaga liczebna wśród
sprawców jest po stronie mężczyzn, nie można marginalizować sytuacji, w których osobami
stosującymi przemoc są kobiety. Warto wspomnieć, że stosowaniu przemocy towarzyszy
często uzależnienie. Osoby te zanim zostaną zakwalifikowane do programu korekcyjnego dla
osób stosujących przemoc domową, powinny poddać się leczeniu uzależnienia i być zdolne do
utrzymania abstynencji.
§ 3 W programach korekcyjno-edukacyjnych dla osób stosujących przemoc domową mogą
uczestniczyć osoby uzależnione od alkoholu lub innych substancji psychoaktywnych po
zakończonym programie psychoterapii uzależnień. według (Rozporządzenia dotyczącego
prowadzenia programów z dnia 20 czerwca 2023 r. (Dz.U. z 2023 r. poz. 1163)
Osoby stosujące przemoc domową trafiają do programów korekcyjno-edukacyjnych z
różnych przyczyn wynikających często z uwarunkowań sytuacyjnych:
osoby skierowane przez zespół interdyscyplinarny,
Według ustawy o przeciwdziałaniu przemocy domowej z dnia 29 lipca 2005 roku (tj. z dnia
16.06.2021 r., Dz.U. z 2021, poz. 1249, z późn. zm.)
1) Po rozpatrzeniu wniosku, o którym mowa w ust. 8 pkt 5, zespółinterdyscyplinarny: informuje
osobę stosującą przemoc domową o skierowaniu jej do uczestnictwa w programie korekcyjno-
edukacyjnym dla osób stosujących przemoc domową lub programie psychologiczno-
terapeutycznymdla osób stosujących przemoc domową;
2) informuje osobę stosującą przemoc domową o podmiocie, który realizuje program
korekcyjno-edukacyjny dla osób stosujących przemoc domową lub program psychologiczno-
terapeutyczny dla osób stosujących przemoc domową;
3) zobowiązuje osobę stosującą przemoc domową do zgłoszenia się, w terminie 30 dni od dnia
doręczenia skierowania, do uczestnictwa w programie korekcyjno-edukacyjnym dla osób
stosujących przemoc domową lub programie psychologiczno-terapeutycznym dla osób
stosujących przemoc domową;
4) poucza osobę stosującą przemoc domową o obowiązku niezwłocznego dostarczenia grupie
diagnostyczno-pomocowej zaświadczeń, o których mowa
w art. 4 ust. 6 pkt 2 i 4;
5) poucza osobę stosującą przemoc domową, że w przypadku nieusprawiedliwionego
niewykonywania przez nią obowiązków określonych
w art. 4 ust. 6, w tym niedostarczenia zaświadczeń, o których mowa w art. 4
ust. 6 pkt 2 i 4, zostanie złożone zawiadomienie o popełnieniu wykroczenia, o
którym mowa w art. 66c ustawy z dnia 20 maja 1971 r. - Kodeks wykroczeń;
6) zawiadamia właściwego starostę o skierowaniu osoby stosującej przemoc do uczestnictwa
w programie korekcyjno-edukacyjnym dla osób stosujących przemoc domową lub programie
psychologicznoterapeutycznym dla osób stosujących przemoc domową oraz występuje z
wnioskiem o przekazanie danych dotyczących terminów realizacji tych programów;
7) zawiadamia grupę diagnostyczno-pomocową o skierowaniu osoby
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 17
19
stosującej przemoc domową do uczestnictwa w programie korekcyjno –edukacyjnym dla osób
stosujących przemoc domową lub programie psychologiczno-terapeutycznym dla osób
stosujących przemoc domową.
8). Grupa diagnostyczno-pomocowa po upływie terminu określonego w ust. 11 pkt 3
dwukrotnie, w odstępach maksymalnie 30-dniowych, wzywa osobę stosującą przemoc domową
do przedstawienia zaświadczenia, o którym mowa
w art. 4 ust. 6 pkt 2.
9). W przypadku niedostarczenia grupie diagnostyczno-pomocowej zaświadczenia, o którym
mowa w art. 4 ust. 6 pkt 2, w terminie 90 dni od dnia doręczenia skierowania, o którym mowa
w ust. 11 pkt 3, albo niedostarczenia zaświadczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 6 pkt 4, w
terminie 30 dni od dnia ukończenia programu korekcyjno-edukacyjnego dla osób stosujących
przemoc domową lub programu psychologiczno-terapeutycznego dla osób stosujących
przemoc domową grupa diagnostyczno-pomocowa niezwłocznie występuje do zespołu
interdyscyplinarnego o złożenie zawiadomienia, o którym mowa w ust. 8 pkt 6.
➢ osoby stosujące przemoc domową skazane za czyny związane ze stosowaniem
przemocy, wobec których sąd zawiesił warunkowo wykonanie kary, zobowiązując ich
do uczestnictwa w programie korekcyjno-edukacyjnym,
➢ osoby stosujące przemoc domową zgłaszający się do uczestnictwa w programie w
wyniku innych okoliczności,
➢ osoby stosujące przemoc domową skazane a czyny związane ze stosowaniem przemocy
w rodzinie, odbywający karę pozbawienia wolności w zakładach karnych.
Należy podkreślić, że niezwykle ważny jest poziom świadomości stosowania przemocy
u tzw.” sprawców” oraz poziom ich motywacji do zmiany. Uznanie przez „sprawcę” faktu
stosowania przemocy domowej jest warunkiem wstępnym kwalifikacji do grupy korekcyjno-
edukacyjnej w większości programów realizowanych do tej pory na świecie i w Polsce. Niższy
poziom świadomości oraz motywacji oznacza konieczność położenia mocniejszego nacisku na
działania psychoedukacyjne.
Prowadzenie działań korekcyjno-edukacyjnych wymaga dokonania wstępnego
rozpoznania diagnostycznego osób zgłaszających się do programu. Niezbędne jest uzyskanie
i przeanalizowanie informacji na temat stanu funkcjonowania i sytuacji życiowej sprawcy oraz
stosowanej przemocy. Okoliczności skierowania do programu, aktualne stosowanie przemocy,
sytuacja domowa, rodzinna i zawodowa osoby stosującej przemoc domową, cechy
osobowościowe mają istotne znaczenie do adekwatnej kwalifikacji osób do grup korekcyjno-
edukacyjnych, doboru odpowiednich form i treści oddziaływań programowych. W zależności
od potrzeb, program korekcyjno-edukacyjny może, obok spotkań grupowych stwarzać
możliwość zindywidualizowania pracy z osobami stosującymi przemoc domową. Wówczas
konieczne jest przeprowadzenie pogłębionej diagnozy sprawcy. Zarówno wstępna, jak
i pogłębiona diagnoza pozwala zidentyfikować u potencjalnych uczestników programu
poważne zaburzenia emocjonalne, zaburzenia osobowości antyspołecznej czy osobowości z
pogranicza. Osoby, u których rozpoznano takie zaburzenia nie powinni uczestniczyć w takim
stanie w programie korekcyjno-edukacyjnym, powinni natomiast uczestniczyć w
profesjonalnej terapii. Oddziaływania korekcyjno-edukacyjne mogą być stosowane tylko
wobec osób zdrowych psychicznie.
Ważną rolę w przekazaniu informacji potencjalnym uczestnikom, jest prowadzenie
działań podczas lokalnych i ponadlokalnych akcji profilaktycznych, eventów. Istotnym wydaje
się ponadto korzystanie z możliwości zaprezentowania potencjalnym uczestnikom grup dla
osób stosujących przemoc metod oddziaływań, form prowadzenia zajęć, dbałości
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 18
20
prowadzących o poszanowanie godności drugiego człowieka, aby osoby szukające rozwiązań
problemu, z własnej woli, ale i ze świadomością konieczności podejmowania starań,
odpowiedzialnie decydowały się na udział w programie. Możliwość zaprezentowania sposobu
prowadzenia działań wraz z równoczesnym edukowaniem, wskazywaniem sprawcom
przemocy kierunków korekcji zachowań, przyczyni się do zwiększenia motywacji oraz
pozbawienia naturalnego oporu, lęku.
Nadto informacje o rozpoczynającym się programie zostanie rozesłana do instytucji
współpracujących: kuratorów sądowych, OPS, GOPS, Zespołów Interdyscyplinarnych.
Ponadto informacja będzie umieszczana na stronach internetowych TOIKiWODPD.
SPOSÓB REALIZACJI REGUŁY UCZESTNICWA W PROGRAMIE
1. Rzetelna diagnoza problemu przemocy i stanu funkcjonowania osoby stosującej przemoc
domową.
2. Ścisła współpraca wszystkich instytucji stykających się z osobami stosującymi przemoc
domową.
3. Bezpośrednie oddziaływanie korekcyjno-edukacyjne wobec osób stosujących przemoc
domową, skoncentrowane na psychoedukacji i psychokorekcji powinno odbywać się zarówno
w zakładach karnych jak i w warunkach wolnościowych w środowisku lokalnym.
4. Program bezpośrednich oddziaływań korekcyjno-edukacyjnych może być prowadzony
zarówno w systemie zamkniętym – grupa o stałym, niezmiennym składzie osobowym,
pracującym przez wszystkie sesje cyklu korekcyjno-edukacyjnego, jak i otwartym – do grupy
mogą przyłączać się nowi uczestnicy, ale każdy z nich musi uczestniczyć we wszystkich sesjach
cyklu. Na początku wdrażania procedury korekcyjno-edukacyjnej, lepiej sprawdza się grupa
pracująca w systemie otwartym. Kiedy sprawców przemocy kwalifikujących się do udziału w
programie jest niewielu, rezygnacja kilku uczestników, w trakcie trwania programu może
stanowić poważne zagrożenie dla dalszego funkcjonowania grupy zamkniętej.
5. Zarówno nabór i selekcja uczestników oddziaływań korekcyjno-edukacyjnych jaki reguły
uczestnictwa w programie powinny uwzględniać specyfikę różnych grup osób stosujących
przemoc domową. Dla każdej grupy powinny zostać opracowane reguły uczestnictwa
w programie określające formalne wymogi dotyczące obecności na zajęciach, obowiązek
bezpiecznego i zgodnego z zasadami współżycia społecznego zachowania na zajęciach,
zobowiązanie do powstrzymywania się od stosowania przemocy oraz wymóg przyjęcia
odpowiedzialności za stosowaną przemoc. Zasady uczestnictwa w programie powinny zostać
spisane i przedstawione do akceptacji uczestnikom grupy. W wypadku osób, których
uczestnictwo w grupie korekcyjno-edukacyjnej wynika z decyzji sądu lub decyzji zespołu
interdyscyplinarnego- reguły uczestnictwa powinny przewidywać sankcje za uchylanie się od
udziału w spotkaniach grupy. Jeśli osoba stosująca przemoc domową zgłosiła się do programu
podejmując samodzielną decyzję, fakt jego udziału w grupie korekcyjno-edukacyjnej nie
powinien być ujawniany nikomu, poza rodzinom i podmiotom, które skierowały go do
programu. Osoby uczestniczące w programie korekcyjno-edukacyjnym, które miały problem
uzależnienia powinny, w ramach zasad uczestnictwa w programie, zostać zobowiązane do
powstrzymania się od spożywania alkoholu czy stosowania środków psychoaktywnych.
6. Oddziaływania korekcyjno-edukacyjne wobec sprawców przemocy powinny być
prowadzone przez osoby:
1) posiadające wykształcenie wyższe na kierunku praca socjalna, pedagogika, pedagogika
specjalna, nauki o rodzinie, politologia, politologia i nauki społeczne w zakresie pedagogiki
opiekuńczo-wychowawczej, resocjalizacji lub pracy socjalnej lub
––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––– Id: 03925ED9-31FB-4240-85EE-839091B98EFA. Podpisany Strona 19
21
2) posiadające tytuł zawodowy magistra na kierunku:
a) psychologia, praca socjalna, pedagogika, pedagogika specjalna, nauki o rodzinie, politologia,
politologia i nauki społeczne w zakresie pedagogiki opiekuńczo-wychowawczej, resocjalizacji
lub pracy socjalnej lub
b) innym, uzupełnionym studiami podyplomowymi w zakresie psychologii, pedagogiki lub
resocjalizacji, lub
3) będące terapeutami lub psychoterapeutami;
4) posiadające udokumentowany co najmniej 3-letni staż pracy w instytucjach lub innych
podmiotach realizujących zadania na rzecz przeciwdziałania przemocy domowej;
5) posiadające zaświadczenie o ukończeniu szkoleń w zakresie przeciwdziałania przemocy
domowej w wymiarze co najmniej 100 godzin, w tym w wymiarze 5